منتهى مىگردد و تأثير زمان كه از تأثير حركت افلاك است بالاخره در دقايق و ساعات روزها ، بروز مىكند . پس فرمودند كه دشمنى با ايام و روزها مكنيد كه روزها با شما دشمنى مىكنند . يعنى دشمنى با ما كه مبدأ فيوضات و عزت شما مىباشيم مكنيد كه با شما دشمنى مىكنيم . يعنى بىالتفات مىشويم . و از اينجاست ايضا كه بعضى از خلفاء به ابى الشمقمق گفت كه چگونه مىبينى زمان را ؟ پس در جواب گفت « يا امير المؤمنين انت الزمان فان صلحت صلح و ان فسدت فسد » . يعنى خود تو زمان هستى پس اگر صالح و خوب شوى ، خوب مىشود همه چيز و اگر كه فاسد و بد شوى ، فاسد مىگردد همه چيز و از اينجاست كه در احاديث در حق عالم كه او نيز يك نوع از ملوك و يك نوع از خليفه خداوند مىباشد ، نيز وارد شده است كه « اذا صلح العالم صلح العالم و اذا فسد العالم فسد العالم » « 1 » . يعنى هر وقت كه صالح و نيك شود شخص عالم ، صالح و نيك مىشود همه عالم و هر وقتى كه فاسد شد عالم ، فاسد مىشود همه عالم . بلى ماهى از سرگنده گردد نى ز دم .

--> ( 1 ) . خصال : 36 و 37